ไขข้อสงสัย ทำไมคนที่เคยเลิกได้แล้ว ถึงกลับไปเล่นอีก

ทำไมคนที่เคยเลิกได้แล้ว ถึงกลับไปเล่นอีก อาจเกิดจากหลายปัจจัย เช่น ความเหงา ความรู้สึกที่ยังค้างคา ความเคยชิน และความหวัง ที่มักจบด้วยความผิดหวัง รวมไปถึง ความคิด ที่ทำให้ตัดสินใจวนกลับไปหาจุดเดิม เพราะคิดว่า การกลับไปเล่นครั้งนี้ “จะต่างออกไป”

จิตวิทยา ที่ดึงดูดนักพนัน ให้เล่นต่อไป
พฤติกรรมติดการพนัน มีวิธีรักษาไหม?
สถิติการเล่นพนัน และประมาณการหนี้สิน

อะไรที่ทำให้นักพนัน กลับไปเล่นซ้ำ?

ปัจจัยสำคัญ ที่ทำให้คนที่เคยเลิกพนันได้แล้ว กลับไปเล่นซ้ำ หรือเสพติดอีกครั้ง มาจากความรู้สึกนึกคิด ซึ่งบางคน อาจจะยังจัดการกับความรู้สึกตัวเองไม่ดีพอ ทำให้ความเหงา และความเคยชิน พากลับเข้าสู่วงจรของการพนันได้ง่ายๆ หรือที่เรียกว่า การตัดสินใจพลาด นั่นเอง

จิตวิทยา ที่ดึงดูดนักพนัน ให้เล่นต่อไป

จากการวิจัยของ Robert Leeman และ Marc Potenza ในปี 2013 ได้ระบุว่า กลไกทางจิตวิทยาที่ซับซ้อน มักจะส่งผลต่อกระบวนการทางความคิด อารมณ์ และพฤติกรรม ของแต่ละบุคคล ซึ่งจะมีลักษณะสำคัญหลายประการ ที่คล้ายคลึงกับความผิดปกติ จากการใช้สารเสพติด

รวมถึง พฤติกรรมการแสวงหารางวัล บทบาทของโดปามีน ในวงจรการให้รางวัลของสมอง และการพัฒนาภาวะดื้อยา ที่มักจะเกิดจากปัจจัยทางพันธุกรรม สิ่งแวดล้อม และจิตวิทยา ทำให้เป็นความผิดปกติ ที่มีหลากหลายแง่มุม และรักษาได้ยาก ที่สามารถระบุเป็น กลไกทางจิตวิทยาได้ ดังนี้

กลไกการรับรู้ (Cognitive Mechanisms)
ภาพลวงตาของการควบคุม (Illusion of Control)
ความเข้าใจผิดของนักพนัน (Gambler’s Fallacy)
เกือบพลาด (Near Misses)
การควบคุมอารมณ์ (Emotional Regulation)
ความไวต่อรางวัล (Reward Sensitivity)
การหลีกหนีความจริง (Escapism)
การสร้างนิสัย (Habit Formation)
ตารางการเสริมแรง (Reinforcement Schedules)
การควบคุมแรงกระตุ้น (Impulse Control)

ที่มา: The Psychological Mechanisms Behind Gambling Addiction (4 ตุลาคม 2024) [1]

พฤติกรรมติดการพนัน มีวิธีรักษาไหม?

การรักษาพฤติกรรมติดการพนัน ส่วนใหญ่ จะเกี่ยวข้องกับการให้คำปรึกษา โปรแกรมแบบเป็นขั้นตอน การช่วยเหลือตนเอง การสนับสนุนจากเพื่อน การใช้ยา หรือการผสมผสานของวิธีการเหล่านี้ แม้ว่าปัจจุบัน จะไม่มีวิธีการรักษาใด ที่ถือว่ามีประสิทธิภาพมากที่สุด นอกเหนือจาก วิธีการรักษาเหล่านี้

โปรแกรมแบบเป็นขั้นตอน (Step-based programs)
การสัมภาษณ์เพื่อสร้างแรงจูงใจ (Motivational interviewing)
การสนับสนุนจากเพื่อน (Peer support)
การช่วยเหลือตนเอง (Self-help)
การรักษาด้วยยา (Pharmaceutical treatments)
การยกเว้นตนเอง (Self-exclusion)
อิมแพ็ค (Impact)

ที่มา: Problem gambling (22 กุมภาพันธ์ 2026) [2]

สถิติการเล่นพนัน และประมาณการหนี้สิน

จากผลวิจัยของ ศูนย์ศึกษาปัญหาการพนัน จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย พบว่า สถิติการเล่นพนัน มีความเชื่อมโยงกันโดยตรงกับ การสร้าง และการคงอยู่ ของกระบวนการรู้คิดที่บิดเบือน เช่น การคิดว่าตนเอง มีทักษะการเล่นพนันแบบเอาชนะได้ จนเกิดเป็นหนี้สิน ที่เริ่มก่อตัวเพิ่มสูงขึ้น

เผยสถิติการเล่นพนัน ที่เกิดจากการเล่นซ้ำ

จากการรายงานสถานการณ์การพนัน ปี 2023 โดยศูนย์ศึกษาปัญหาการพนัน พบว่า มีคนไทยกว่า 63.1% หรือประมาณ 34.5 ล้านคน เล่นการพนันออนไลน์ ที่ถึงแม้ว่า กลุ่มอายุที่เล่นพนันมากที่สุด จะเป็นคนในช่วงวัยทำงาน แต่กลุ่มเสี่ยงทั้งเด็ก และเยาวชน ก็ยังคงมีตัวเลขที่น่ากังวล ดังนี้

สลากกินแบ่งรัฐบาล = 27.5 ล้านคน
หวยใต้ดิน = 21.9 ล้านคน
ไพ่พนัน = 4.7 ล้านคน
สล็อตแมชชีน = 4.1 ล้านคน
ทายผลฟุตบอล = 3.9 ล้านคน

นอกจากนี้ ยังมีวงเงินหมุนเวียน ที่เกิดจากการกลับมาเล่นซ้ำ ของนักพนัน ในปี 2023 ดังนี้

ทายผลฟุตบอล = 270,415 ล้านบาท
หวยใต้ดิน = 164,069 ล้านบาท
สลากกินแบ่งรัฐบาล = 160,239 ล้านบาท
พนันในบ่อน = 154,819 ล้านบาท
หวยอื่นๆ = 97,738 ล้านบาท

ที่มา: พาสำรวจเบิ่ง คนไทย 34.5 ล้านคนเล่นพนัน เงินหมุนเวียนทะลุ 8 แสนล้าน (17 มีนาคม 2025) [3]

ประมาณการของหนี้สิน ที่เกิดจากการพนัน

จากการรวบรวมข้อมูลของ ศูนย์ศึกษาปัญหาการพนัน ตั้งแต่ปี 2019 พบว่า คนไทยกว่า 1.068 ล้านคน มีหนี้สินที่เกิดจากการพนัน มากกว่า 11,468 ล้านบาท ซึ่งเฉลี่ยคนละ 10,738 บาท หรือสูงสุด 200,000 บาท โดยช่องทางการหาเงิน เพื่อใช้หนี้จากการพนัน จะสามารถสรุปได้ ดังนี้

ยืมเพื่อน = 68%
ยืมจากคนในครอบครัว = 41%
ยืมหรือขอจากญาติ = 32.7%
ยืมแฟน = 25.2%
กู้นอกระบบ = 16.6%
ขาย จำนำทรัพย์สิน หรือของมีค่า = 11.7%
เล่นแชร์ = 4.9%
เบิกเงินล่วงหน้า = 2.7%
กู้สินเชื่อส่วนบุคคล = 1.3%

คลิกเพื่ออ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ ที่ brandbuffet

บทสรุป ทำไมคนที่เคยเลิกได้แล้ว ถึงกลับไปเล่นอีก

สรุป ทำไมคนที่เคยเลิกได้แล้ว ถึงกลับไปเล่นอีก การกลับเข้าสู่วงจร ของการพนันอีกครั้ง ส่วนใหญ่ มักจะเป็นเหมือนการวนกลับมาเพื่อ “ปรับ” หรือ “แก้ไข” แต่หลายครั้ง ก็นำไปสู่การเผชิญหน้า กับความเจ็บปวดเดิม ที่บางคนอาจยังรู้สึกค้างคา ทำให้ตัดสินใจพลาดไปชั่วขณะ นั่นเอง

วิธีป้องกัน การกลับไปเล่นซ้ำ มีอะไรบ้าง?

วิธีการป้องกัน การกลับไปเล่นการพนันซ้ำ ที่ถูกนำมาใช้มากที่สุดในปัจจุบัน คือ จัดการกับสภาพแวดล้อม หรือตัดขาดจากแหล่งพนันโดยสิ้นเชิง และเริ่มหากิจกรรมมาทดแทน จากการหางานอดิเรก ที่ให้ความตื่นเต้น เช่น กีฬา ปีนเขา หรือการเข้าร่วมกลุ่มบำบัด เพื่อสร้างแรงจูงใจ

ระยะเวลาในการลืม จะต้องใช้เวลาเท่าใด?

การลืม หรือปล่อยวาง จากความทรงจำบางอย่าง อาจต้องใช้เวลานาน ซึ่งบางกรณี อาจเฉลี่ยสูงถึง 8 ปี และบางกรณี อาจไม่มีเวลาตายตัว ขึ้นอยู่กับกระบวนการปล่อยวาง ของแต่ละบุคคล ที่จะมีความแตกต่างกันออกไป ตามปัจจัยแวดล้อม และการจัดการอารมณ์ความรู้สึกต่างๆ